རྨོག་རུ་ཚང་གི་ཕོ་བྲང་།

དབུ་མའི་ལམ་གྱི་མི་མང་གི་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་གཉིས་པའི་ཐོག་ཕེབས་པའི་མཆོག་ཏུ་བཀུར་བར་འོས་པ་༸དཔལ་ལྡན་བོད་མི་མང་གི་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་མཆོག་དང༌། དབུ་མའི་ལམ་གྱི་མི་མང་ལས་འགུལ་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད་རྣམ་པ། སྤྱི་འཐུས་ལས་ཟུར་རྣམ་པ། གཞན་ཡང་འདིར་ཚོགས་ཕེབས་ཚང་མ་ལ། བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་བཀའ་ཤག་དང་། ང་རང་སྒེར་བཅས་ཀྱི་ངོས་ནས་འཚམས་འདྲིའི་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། དུས་ཚོད་ཐུང་ངུ་ཞིག་གི་ནང་རྣམ་པ་ཚོས་ལས་འགུལ་རྣམ་གྲངས་མང་པོ་ཞིག་སྤེལ་ཐུབ་པ་དང༌། དམིགས་བསལ་གྱིས་མང་ཚོགས་ལའང་ཕན་རླབས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཐུབ་པ་ནི་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ཀྱི་གནས་རེད།
དེ་ལྟ་བུའི་ལས་འགུལ་མང་པོ་ཞིག་དང་ཤུགས་ནུས་ཐོན་པ་གནང་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་ཀྱིན་མེད། རྣམ་པ་ཚོས་ལོ་གཅིག་སྔོན་ཐོག་མར་འགོ་འཛུགས་གནང་སྐབས། ང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་ལ་འདི་འདྲའི་ཚོད་དཔག་ཐུབ་མེད། ཡིན་ནའང་ཁྱེད་ཚོས་རང་དོན་རང་གཅེས་ཀྱིས་སྐུ་ངལ་བསྐྱོན་ནས་གཞུང་དང་སྒྲིག་འཛུགས་གཞན་གྱི་ཐོག་བསྙལ་བརྒྱབས་ནས་མ་བཞུགས་པར། སོ་སོའི་ལས་འགན་དེ་སོ་སོས་བསྒྲུབ་དགོས་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་གསལ་པོ་མཁྱེན་པའི་ཐོག་ནས་མི་མང་རང་གི་ལས་འགུལ་གྱི་ངོ་བོར་གནང་བ་དང༌། ད་ལྟ་འདིར་ལས་སྡོམ་སྙན་སྒྲོན་གནང་སྐབས་སུའང་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ང་ཚོས་དེ་རིང་གཞི་ནས་གསར་པ་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་སྐེད་མཚམས་ལ་ཤེས་ཐུབ་པ་བྱུང་མེད་རུང་། གྲུབ་འབྲས་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང༌འདུག་པས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཡོད། མ་འོངས་པ་ལ་དེ་ལས་ལྷག་པ་ཞིག་ཡོང་བའི་རེ་བ་དང་སྨོན་ལམ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།
དེ་རིང་ང་ལ་དོན་ཚན་གསུམ་གྱི་ཐོག་སྐད་ཆ་བཤད་དགོས་ཞེས་བཀའ་གནང་འདུག དང་པོ། དབུ་མའི་ལམ་གྱི་དམིགས་ཡུལ་དང་དགོས་པ། གཉིས་པ། མི་མང་གི་ངོས་ནས་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་སྲིད་བྱུས་ལ་འགན་ཁུར་ཞུ་ཕྱོགས། གསུམ་པ། བོད་རིགས་ཡོངས་ལ་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་རང་སྐྱོང་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་སྐོར་བཅས་རེད་འདུག  དེ་རིང་ང་ལ་དུས་ཚོད་རིང་པོ་གཏོང་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་མེད། ཁྱུག་ཙམ་རྗེས་འདི་ནས་དགོངས་པ་ཞུ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེར་བརྟེན་གསུམ་ཀའི་ཐོག་ས་བཅད་མ་སྟོང་ཙམ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། སྤྱིར་བཏང་ཚང་མ་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་ལས་འགུལ་ལ་ཞུགས་ཡོད་ཙང་མ་མཁྱེན་པ་ཡོད་རྒྱུ་མ་རེད། དེ་རིང་ངས་གསལ་བཤད་ཞུ་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་གོང་དུ་བཀུར་འོས་ཚོགས་གཙོ་མཆོག་ནས་བཀའ་གནང་གྲུབ་སོང་། དེར་བརྟེན་ངས་བསྐྱར་ལྡབ་ཞུ་དགོས་མ་མཆིས།  
དང་པོ་དེ་ལ་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་དམིགས་ཡུལ་དང་དགོས་པ་དེ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རེད་བསམ་གྱི་ཡོད། ༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོས་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་སྲིད་བྱུས་འདི་འདྲ་ཞིག་འཛིན་པ་གནང་རྒྱུའི་དགོངས་པ་བཞེས་སྐབས། དམིགས་ཡུལ་གལ་ཆེ་ཤོས་དང་འདོར་དུ་མི་རུང་བ་དེ་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་ཡོང་ཐབས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་རེད་བསམ་གྱི་ཡོད། ཕྱི་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་དགུ་པའི་ནང་བོད་སིལ་བུར་འཐོར་བ་ནས་བཟུང་སྟེ། བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་གོ་སྐབས་ཉུང་ཉུང་མ་གཏོགས་བྱུང་མེད། སོག་པོ་གོང་མས་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་ལ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་མངའ་དབང་འབུལ་སྐབས། ཆོལ་གསུམ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་བཀའ་མོལ་ཞིག་གསུངས་ཡོད་ཀྱང༌། དོན་དམ་ཆབ་སྲིད་འཛིན་སྐྱོང་ཐོག་ཆོལ་གསུམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ལ་ས་སྐྱའི་མངའ་དབང་གིས་ཡག་པོ་ཁྱབ་ཐུབ་པའི་དུས་ཚོད་ཐུང་ཐུང་རེད། དེ་ནས་ས་སྐྱའི་མངའ་དབང་ཉམས་ཉེས་ཕྱིན་རྗེས་ཕག་གྲུ་དང་རིན་སྤུངས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་དེ་བས་ཀྱང་མ་ཁྱབ་པར་མཐའ་མཚམས་རྣམས་ལྷག་པ་རེད། དེ་ནས་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་བདུན་པའི་ནང་བསྐྱར་དུ་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་གཞུང་འཛུགས་སྐབས་གུ་ཤྲི་ཁཱང་གིས་སྤྱིར་བཏང་བོད་ས་ཡོངས་རྫོགས་ལ་དབང་བསྒྱུར་གྱིས་རྒྱལ་དབང་ལྔ་པར་ཕུལ་ཡང་། གུ་ཤྲི་ཁཱང་གི་ཆབ་སྲིད་དེའང་བོད་ཀྱི་མཐའ་མཚམས་ཡོངས་རྫོགས་ལ་ཁྱབ་པ་བྱུང་མེད། གླང་དར་རྗེས་བོད་སིལ་བུར་ཐོར་བ་ནས་བཟུང་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་མ་བྱུང་བ་དེ་བོད་མི་རིགས་དང་བོད་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ཀྱི་ཞན་ཆ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེས་ན་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་དགོས་པ་དེ་མི་རིགས་དང་ཆབ་སྲིད་གཉིས་ཀའི་ཐོག་ནས་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་ཙང༌། ༸སྐྱབས་མགོན་རིན་པོ་ཆེས་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་སྲིད་བྱུས་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་ཡོང་རྒྱུའི་དགོངས་བཞེས་གནང་བ་དེ་རླབས་ཆེན་ཞིག་རེད་ལ། དབུ་མའི་ལམ་གྱི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ཞིག་ཀྱང་རེད་བསམ་གྱི་ཡོད།
དབུ་མའི་ལམ་གྱི་དམིགས་ཡུལ་དང་དགོས་པ་གཞན་གང་རེད་ཅེ་ན། དེང་སང་འཛམ་གླིང་ནང་མི་རིགས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་དེ་ཉམས་དམས་སུ་འགྲོ་བའི་སྐབས་རེད། དཔེར་ན་དམག་ཆེན་དང་པོ་དང་གཉིས་པའི་གོང་དུ་ཡིན་ན། ནུབ་ཕྱོགས་སུ་མི་རིགས་གཅིག་ལ་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་དགོས་པའི་བསམ་ཚུལ་དེ་ཧ་ཅང་ཤུགས་ཆེན་པོ་རེད། སྲིད་དོན་ཚན་རིག་ནང་ Nation-State theory ཞེས་ Nation ཞིག་ཡིན་ན་ State ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད་ཅེས་ Nation-State theory དེ་རྩ་ཆེན་པོ་བརྩིས་པ་རེད། འོན་ཀྱང་མི་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་ལ་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ཡོད་པའི་ཁྱབ་པ་དེ་འཛམ་གླིང་ནང་ནམ་ཡང་བྱུང་མེད། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡོ་རོབ་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཞིག་ག་ལེར་སོ་སོའི་རང་བཙན་གྱི་ཐོབ་ཐང་དེ་ཚོ་དྭང་བླངས་བློས་བཏང་གིས་ཚུར་རུག་རུག་ཆགས་ཡོང་བའི་སྐབས་ཤིག་ལ་འཁེལ་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་གོ་ལ་གཅིག་སྒྱུར་གྱི་གནས་བབ་འདིའི་འོག་རྒྱལ་ཁབ་སོ་སོའི་རང་བཙན་མངའ་དབང་ཟེར་བ་དེ་མིང་ཙམ་མ་གཏོགས་ཧ་ལམ་མེད། གལ་སྲིད་ང་ཚོས་མི་རིགས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་དེ་དམ་འཛིན་གྱིས་བསྡད་ན། དེ་བསྡད་ཐུབ་པའང་ཤིན་ཏུ་དཀའ། ལྷག་པར་དུ་ཁྱིམ་མཚེས་ལ་དོ་མི་མཉམ་པའི་སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་དེ་འདྲ་ཡོད་ན། ཞི་བདེ་བརྟན་བརླིང་ཡོང་རྒྱུ་དེ་བས་ཀྱང་དཀའ། རྒྱ་གར་དབྱིན་ཇིས་བཟུང་སྐབས། དབྱིན་ཇིས་བོད་ལ་མངའ་དབང་བསྒྱུར་ན་བསྒྱུར་མི་ཐུབ་པ་རྩ་བ་ནས་མེད། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༠༤ ལ་དབྱིན་ཇིས་དམག་བརྒྱབས་ནས་བོད་ས་ཡོངས་རྫོགས་མངའ་དབང་བསྒྱུར་ཐུབ་པའི་བཟོ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཁོ་རང་ཚོས་འདོད་པ་དྭང་བླངས་ཀྱིས་ཕྱིར་འཐེན་བྱས་པ་མ་གཏོགས། བོད་པའི་ངོས་ནས་ཕུད་ཐུབ་རྒྱུ་ཧ་ལམ་ཁག་པོ་རེད་ལ། སོག་པོ་དང་རྒྱ་ནག་གིས་རོགས་བྱས་ནས་དབྱིན་ཇི་ཕུད་ཐུབ་རྒྱུའང་རེ་བ་མེད་པ་རེད།  དབྱིན་ཇི་ཕྱིར་འཐེན་བྱེད་དགོས་པའང་སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ཀྱི་ས་མཚམས་མ་ཐུག་པའི་ཆེད་དུ་བར་གནས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ལ་བོད་དེ་བཞག་ཐུབ་པ་དེས་རེད། འོན་ཀྱང་བོད་ལ་ཕྱི་འབྲེལ་གྱི་དབང་ཆ་ཚང་མ་མ་སྤྲད་པ་སོགས་གང་བྱུང་བྱས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་ཡོད་མུས་རེད། མ་འོངས་པ་ལ་ང་ཚོ་མི་འབོར་དང་། དམག་ཤུགས། སྟོབས་འབྱོར་གང་ཐད་ནས་ང་ཚོ་དང་དོ་མི་མཉམ་པའི་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ཀྱི་བར་ལ་མངའ་དབང་ཆ་ཚང་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་བྱས་ནས་བསྡད་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་དང་། གང་ལྟར་མིང་བཏགས་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་པ་ཞིག་གི་གནོན་ཤུགས་འོག་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རེད། རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོའི་བར་དུ་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཆུང་ངུ་ཚོའི་ད་ལྟའི་གནས་བབ་ལ་བལྟས་ནའང་མཐོང་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། དེར་བརྟེན་དབུ་མའི་ལམ་དེ་ཞི་བདེ་མཉམ་གནས་ཡོང་བའི་ཆེད་དུའང་དམིགས་གནང་བ་ཞིག་རེད། དེ་བཞིན་ད་ལྟའི་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགྱུར་འགྲོས་དང་བསྟུན་པ་ཡིན་ནའང་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་དམིགས་ཡུལ་དང་དགོས་པ་དེ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རེད་བསམ་གྱི་ཡོད། དེའི་སྐོར་དེ་འདྲ་ཞིག་གིས་འགྲིགས་པ་བྱ་རྒྱུ་ཡིན།
དེ་ནས་མི་མང་གི་ངོས་ནས་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་སྲིས་བྱུས་ལ་འགན་ཁུར་ཞུ་ཕྱོགས་ཟེར་བ་དེ་གལ་གནད་ཆེ་བའི་དྲི་བ་ཞིག་རེད། མང་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་ཚད་ལྡན་ཞིག་ཡོད་དགོས་པ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ་ཞིང་། མི་རིགས་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནའང་མི་རིགས་དེའི་ཆབ་སྲིད་ཡག་པོ་ཡོང་དང་མ་ཡོང་མི་མང་གི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གོ་རྟོགས་དང༌། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་བསམ་བློ་འཁྱེར་སྟངས་ལ་རག་ལུས་པ་ཞིག་རེད། ད་ལྟ་ང་ཚོའི་བཙན་བྱོལ་དང་གཞིས་བཞུགས་བོད་མི་ཚོའི་བར་ལ་བསྡུར་ན། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་བསམ་བློའི་གནས་ཚད་དེ་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་ཤེས་ཡོན་པ་ཚོ་མཐོ་བ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་གི་འདུག བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོར་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རང་དབང་ཡོད་ཙང༌། ཆབ་སྲིད་ཐོག་དོ་སྣང་དེ་ཙམ་ཡོང་གི་ཨེ་ཡོད་བསམ་གྱི་འདུག  བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དོན་མེད་ཀྱི་སྡེ་ཚན་མང་བོ་ཞིག་དབྱེ་རྒྱུ་ཡོད་རེད། དཔེར་ན། ཁོང་ཚོ་རང་བཙན་རྩོད་མཁན་རེད་ཟེར་བ་དང༌། ཁོང་ཚོ་དབུ་མའི་ལམ་ལ་འགྲོ་མཁན་རེད་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་རེད། རང་བཙན་རྩོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་རུང་། སེམས་ཀྱི་ཚོར་བའི་ནང་ལ་རང་བཙན་ཟེར་བའི་ཚིག་དེ་སྙན་པོ་ཞིག་ཡོད་ཙང་།  དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་གཏོགས། མ་འོངས་པའི་རང་བཙན་གྱི་བོད་དེ་གང་འདྲ་ཞིག་དགོས་པ་དང་། དེ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ལམ་བཅས་བསམ་བློའི་ནང་གསལ་པོ་མེད་པ་ཞིག་མཐོང་གི་འདུག དེ་བཞིན་དབུ་མའི་ལམ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་གསུང་མཁན་ཚོས་ཀྱང༌།  མ་འོངས་པའི་བོད་ལ་རང་སྐྱོང་གི་གནས་བབ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་བ་དང་། དེ་བྱུང་ན་བོད་མིའི་མངོན་འདོད་བསྒྲུབ་ཐུབ་པ།  བརྟན་ལྷིང་གནས་ཐུབ་པ། མི་རིགས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་བསྒྲུབ་ཐུབ་པ་དེ་ཚོ་གསལ་པོ་མེད་པར། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་དང་བོད་གཞུང་གིས་དབུ་མའི་ལམ་ཕྱག་བཞེས་གནང་གི་ཡོད་ཙང་། དབུ་མའི་ལམ་ཡག་པོ་རེད་ཟེར་བ་མ་གཏོགས།  དབུ་མའི་ལམ་གྱི་ངོས་ནས་མ་འོངས་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་དེ་གང་ཡིན་པ་དང༌། དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་ལམ་གང་འདྲ་ཡིན་པ།  གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་གྱི་རྣམ་བཞག་ཆ་ཚང་གསལ་པོ་མཁྱེན་མཁན་དཀོན་པོ་མིན་འགྲོ་བསམ་གྱི་འདུག  དེར་བརྟེན་དབུ་མའི་ལམ་ལ་དགའ་མོས་ཡོད་མཁན་གྱི་མི་ཚང་མས་ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་མཐར་ཐུག་གི་བསྒྲུབ་བྱ་དང་། དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་ལམ་གང་ཡིན་པ་དེ་གསལ་པོ་མཁྱེན་པར་བྱེད་རྒྱུ་དེ་མི་མང་གི་ངོས་ནས་དབུ་མའི་ལམ་ལ་འགན་ཁུར་ཞུ་ཕྱོགས་གཙོ་བོ་དེ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག  དབུ་མའི་ལམ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་གསུངས་པ་ཡིན་ནའང་། རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་ལམ་དང་།  མཐར་ཐུག་གི་དམིགས་ཡུལ་བཅས་གང་ཡིན་པ་གསལ་པོ་མེད་ན།  ཚིག་ཙམ་གྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་རེད།  དེས་ན་འགན་ཁུར་ཞུ་ཕྱོགས་གཙོ་བོ་དེ་དབུ་མའི་ལམ་མཁྱེན་པ་དང་དེའི་ཐོག་ཡིད་ཆེས་གཉིས་ཀ་དགོས་ཤིང་། གང་ལྟར་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་མཁྱེན་པ་ཞིག་དང་། དེའི་ཐོག་ལ་དངོས་གནས་ཐབས་ལམ་དེ་ཡག་ཤོས་ཤིག་རེད་འདུག་བསམས་པའི་ཡིད་ཆེས་ཡོད་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད། ཡིད་ཆེས་དེ་ཡང་བཀའ་བཏང་བ་དང་བཙན་དབང་གིས་བཟོ་ཐབས་མེད།  རིགས་པ་བཏང་ནས་བཟོ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། མི་ཟེར་བ་དེ་རིགས་པའི་རྗེས་འབྲང་ཞིག་རེད། སོ་སོས་བརྟག་དཔྱད་དམ་རིགས་པ་བཏང་རྗེས་དེ་ཡག་ཤོས་རེད་འདུག་བསམ་པའི་ངེས་པ་རྙེད་པ་ཞིག་དང་། མི་གཞན་ལའང་ངེས་པ་རྙེད་པའི་ཐབས་ལམ་བསྟན་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད། དེ་ལྟར་ཐུབ་ན་ལས་འགན་དེ་འགྲུབ་པ་རེད། སོ་སོ་ལ་ངེས་པ་མ་རྙེད་བཞིན་དུ་དབུ་མའི་ལམ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་བཤད་ན་དེ་རྨོངས་དད་རེད། ཆོས་ལ་རྨོངས་དད་ཟེར་བ་ཞིག་ཡོད་རེད། དེང་སང་ཚན་རིག་པས་ཀྱང་རྨོངས་དད་སྤེལ་གྱི་ཡོད། སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ནང་ངེས་པ་མ་རྙེད་པར། མི་མང་པོ་དེར་འགྲོ་བ་རེད་ཟེར་བ་དང་། ཡང་ན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་གསུངས་པ་རེད་ཟེར་ན་དེ་རྨོངས་དད་རེད། རྨོངས་དད་ཀྱིས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལངས་ཕྱོགས་ལ་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མེད།  ཆོས་ལའང་རྨོངས་དད་ཀྱིས་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མེད་རུང་། མཚམས་རེ་རྨོངས་དད་རང་གི་ཐོག་ནས་ཆོས་ལ་དད་པ་ཙམ་འཇུག་རྒྱུ་ཡོད་རེད།  དེས་ན་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་སྲིད་བྱུས་ལ་འགན་ཁུར་ཞུ་ཕྱོགས་དེ་ངེས་པར་དུ་རྒྱུ་མཚན་མཐོང་བའི་ཐོག་ནས་ངེས་པ་རྙེད་པ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཐབས་ལམ་ཡག་ཤོས་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ང་ཚོ་མང་གཙོའི་རིང་ལུགས་ཡང་དག་པ་ཞིག་གི་ནང་འགྲོ་རྒྱུ་དེ་བོད་མིའི་དམིགས་བསལ་གྱི་ལྷག་བསམ་སེམས་བསྐྱེད་དམ་དམ་བཅའ་གཅིག་རེད། དེས་ན་དབུ་མའི་ལམ་ལ་དད་མོས་མེད་པ་ཚོའི་མཉམ་དུའང་ང་ཚོ་མཉམ་མཐུན་གྱིས་གནས་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། བསམ་ཚུལ་གཞན་པ་འཁྱེར་མཁན་ཚོ་ལའང་གུས་ཞབས་དང་བརྩེ་དུང་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་རྒྱུ་དེ་མང་གཙོའི་འགྲོ་སྟངས་གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་རེད། དཔེར་ན་དབུ་མའི་ལམ་ལ་ཡིད་ཆེས་མི་བྱེད་མཁན་དེ་ཚོས་དབུ་མའི་ལམ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་ཚོར་མཐོང་ཆུང་དང་། རྩིས་མེད།  ཡང་ན་དགྲ་ཡི་འདུ་ཤེས་བཟུང་བ་ཡིན་ན། དབུ་མའི་ལམ་ལ་དང་འདོད་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་ཚོར་དགའ་པོ་མི་ཡོང་བ་བཞིན། དབུ་མའི་ལམ་ལས་གཞན་པའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལྟ་བ་འཛིན་མཁན་དེ་ཚོར་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལྟ་བ་འཛིན་པའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཁོང་ཚོའི་ཐོབ་ཐང་དང་བསམ་ཚུལ་ལ་ང་ཚོས་མཐོང་བཞག་ཐུབ་པ་དང་གུས་བརྩི་བྱེད་ཐུབ་དགོས་པ་དེ་དབུ་མའི་ལམ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་ཚོའི་འགན་ཁུར་ཞུ་ཕྱོགས་ཤིག་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་མིན་མང་གཙོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་མེ་ཏོག་བརྒྱ་མཉམ་ཤར་ཟེར་བ་ལྟ་བུའི་ལྟ་གྲུབ་འདྲ་མིན་མང་པོ་མཉམ་དུ་ཚོགས་ཐུབ་ཐབས་མེད། ལྟ་གྲུབ་གཅིག་གིས་ལྟ་གྲུབ་གཞན་ལ་གནོན་ཤུགས་སྤྲད་པའི་བཟོ་འདྲ་ཆགས་ན།  དེ་མང་གཙོའི་འགྲོ་སྟངས་ཆགས་ཀྱི་མེད།  ཡང་གནོན་ཤུགས་སྤྲོད་རྒྱུ་ཡོད་མ་རེད་ཟེར་དུས། རྒྱུ་མཚན་བཤད་རྒྱུ་ཡོད་མ་རེད་ཅེས་ཟེར་གྱི་མེད།  སོ་སོའི་ལངས་ཕྱོགས་དེ་གང་ཐུབ་ཀྱིས་རིགས་པ་དང་རྒྱུ་མཚན་ཐོག་ནས་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད།  དེ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཐོག་མར་རང་ཉིད་ལ་ངེས་པ་རྙེད་པ་ཞིག་དང་།  དེ་ནས་མི་གཞན་ལའང་བསྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད། འོན་ཀྱང་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་སུ་མི་གཞན་གྱིས་དེ་ལ་ངོས་ལེན་དང་ཡིད་ཆེས་མ་གནང་རུང་། ང་ཚོས་མི་དེ་ལ་མཐོང་དང་བརྩི་འཇོག་བཞག་ཐུབ་པ་དགོས་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ད་ལྟ་ང་ཚོ་མང་ཚོགས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་གསར་པའི་ནང་ལ་སླེབས་པར་བརྟེན། མང་གཙོའི་ལེགས་བྱང་ལ་གོམས་པ་ཞེ་དྲགས་མེད་ཅིང་། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལྟ་བ་མི་འདྲ་བའི་�